#  Płynie energia

**Węgiel jeszcze nie został okrzyknięty wrogiem publicznym numer jeden, ale już niewiele brakuje. Mają go zastąpić odnawialne źródła energii, przede wszystkim elektrownie wiatrowe. O dziwo, elektrownie wodne, wykorzystywane u nas od niepamiętnych czasów, popadają w zapomnienie. Niesłusznie**

Trwa spór, dotyczący przyszłego kształtu polskiego systemu produkcji energii. Wiadomo, że spadał będzie udział węgla w produkcji energii, zaś rosnąć powinien udział OZE (odnawialnych źródeł energii). „Mając na uwadze spodziewany rozwój technologiczny, szczególną rolę w realizacji celu OZE odegrają morskie farmy wiatrowe (stosunkowo duże wykorzystanie mocy), a także fotowoltaika, której praca jest skorelowana z letnimi szczytami popytu na energię elektryczną” – czytamy w projekcie Polityki Energetycznej Polski, przygotowanym przez Ministerstwo Energii.

Ale o najstarszym chyba znanym na świecie OZE, a więc wodzie w całym dokumencie wspomina się jedynie pobieżnie. „Ze względu na niewielki krajowy potencjał wodny nie przewiduje się znaczącego wzrostu wykorzystania potencjału wód płynących” – czytamy w dokumencie ministerialnym.

**Niby mało, ale mnóstwo**

Przewagę energetyki wiatrowej potwierdzają także specjaliści od energetyki wodnej.

– Mała energetyka wodna nie jest w stanie wytworzyć tyle energii, co elektrownie wiatrowe, które mogą być budowane i na lądzie, i na morzu – mówi Łukasz Kalina, kierownik działu rozwoju w firmie Instytut OZE, która zajmuje się przygotowaniem inwestycji w odnawialne źródła energii.

Nie da się ukryć, że Polska nie jest rajem dla energetyki wodnej. Gór, najlepszych z punktu widzenia hydroenergetyki, jest niewiele, kraj jest płaski i na dodatek zdominowany przez jedną rzekę – Wisłę.

„Łączny teoretyczny potencjał hydroenergetyczny polskich rzek szacuje się na 23,6 TWh/rok, z czego potencjał techniczny wynosi 13,7 TWh/rok” – czytamy w artykule, przygotowanym z okazji konferencji COP24 przez Towarzystwo Rozwoju Małych Elektrowni Wodnych.

Tyle że potencjał techniczny – a więc możliwość spiętrzenia wody i stworzenia elektrowni wodnych – niekoniecznie oznacza, że jest to opłacalne z ekonomicznego punktu widzenia. Na dodatek wykorzystanie tego potencjału wiąże się z bardzo dużymi inwestycjami w budowę zapór. Przykładem może być Kaskada Dolnej Wisły, a więc zespołu zapór i siłowni wodnych, jakie miałyby powstać w dolnym biegu głównej rzeki kraju. A więc – mówiąc wprost – potrzeba kwot idących w miliardy. Kwoty są tak duże, a inwestycje skomplikowane – i oczywiście związane z protestami ekologów – że trudno spodziewać się uruchomienia tej części potencjału hydroenergetycznego kraju.

Ale są możliwości tworzenia znacznie mniejszych elektrowni. Co ciekawe, nie trzeba tutaj jakichś specjalnych inwestycji w budowę spiętrzeń, tylko wystarczy wykorzystanie już istniejących budowli. Chodzi o małe elektrownie wodne, które mogłyby powstać w miejsce istniejących na polskich rzekach, rzeczkach czy strumieniach młynów, tartaków i innych zakładów, napędzanych siłą wody.

„Szacuje się, że w latach 20. i 30. XX wieku na terenie objętych obecnymi granicami Polski istniało ponad osiem tysięcy młynów i siłowni wodnych. W 1953 r. nadal istniało 7230 instalacji, ale już tylko 2131 z nich przetrwało do lat 80., w tym jedynie 300 obiektów było eksploatowanych” – czytamy w artykule przygotowanym przez TRMEW.

Niedawno dokonano inwentaryzacji owych ośmiu tysięcy dawnych młynów i innych instalacji, wykorzystujących wodę. Dokonano tego w ramach programu RESTOR Hydro, współfinansowanego przez Komisję Europejską.

– Celem projektu było zwiększenie produkcji energii odnawialnej w małych i mikroelektrowniach wodnych poprzez inwentaryzację i odbudowę historycznych obiektów, wykorzystujących energię wody – mówi Ewa Malicka, prezes TRMEW.

Z polskiej strony projekt zakończył się sukcesem. Jak mówi Łukasz Kalina, który był również zaangażowany w projekt, udało się zinwentaryzować owe osiem tysięcy miejsc. Jednak, niestety, wygląda na to, że nad małą energetyką wodną w Europie wisi jakieś fatum – dane zgromadzone w ramach projektu nie są dostępne.

– Niestety, z przyczyn technicznych i od nas niezależnych baza nie jest obecnie dostępna na stronach internetowych projektu, lecz na prośbę zainteresowanych osób czy instytucji udostępniamy dane – mówi Ewa Malicka.

**Stabilność ma znaczenie**

Istnieje więc potencjał do budowy małych, pracujących na lokalne potrzeby instalacji. Tu warto zwrócić uwagę, że owe osiem tysięcy lokalizacji obejmuje wyłącznie budowle, które były użytkowane w XIX wieku na potrzeby małej energetyki wodnej. Od tego czasu powstały nowe, nieduże budowle hydrotechniczne.

– W Polsce powstały obiekty hydrotechniczne, które wcześniej nie były wykorzystywane energetycznie i nie ma ich w tej inwentaryzacji. To są obiekty melioracyjne, które powstały celem regulacji przekroju koryta czy korekcji spadków podłużnych. Ale najbardziej atrakcyjne z punktu widzenia efektywności inwestycji jest wykorzystanie obiektów, które niegdyś służyły do produkcji energii z wody, m.in. młyny, tartaki wodne, folusze, kaszarnie, olejarnie, garbarnie, papiernie i inne zakłady. Ich cechą wspólną było wykorzystanie energii płynącej wody do celów produkcyjnych. Obiekty te spełniały nie tylko ważną rolę gospodarczą, ale również wpływały na pozytywne zmiany w ekosystemach dolin rzecznych – mówi Łukasz Kalina.

Na dodatek efektywność instalacji wodnych jest znacznie wyższa niż w przypadku innych OZE. Można szacować, że w przypadku elektrowni wodnej, nawet niewielkiej, stopień wykorzystania mocy nominalnej wynosi ok. 50 proc. Na dodatek są miejsca, gdzie ten wskaźnik sięga nawet 80 proc. Tymczasem w przypadku elektrowni wiatrowych ten wskaźnik to ok. 30 proc., choć w Polsce wynik sięga ok. 25 proc., zaś jeśli idzie o fotowoltaikę, to tutaj efektywność sięga ok. 20 proc., ale u nas jest niższa.

Nie bez znaczenia jednak jest też fakt, że produkcja energii z elektrowni wodnych jest stabilna, podczas gdy w pozostałych przypadkach mamy do czynienia z silnymi wahnięciami. O tym, jak wygląda sprawa energetyki wiatrowej, do portalu biznesalert.pl napisał Józef Sobolewski, dyrektor Departamentu Energetyki Jądrowej w Ministerstwie Energii w tekście „Niewygodna prawda o OZE”.

„Posłużę się tutaj danymi z Niemiec (wrzesień 2017). W tym okresie zainstalowana moc energetyki wiatrowej osiągnęła około 55 GW, co jest równoważne mniej więcej średniemu zapotrzebowaniu na moc na poziomie 50-60 GW. Tak więc udział mocy wiatrowej zainstalowanej w stosunku do potrzeb systemu (100 proc.) jest zdecydowanie korzystniejszy niż w Polsce (30 proc.). A jaki jest efekt? Otóż efekt to 17 proc. w wytwarzaniu w tym okresie (w Polsce dla przypomnienia 14 proc.)” – czytamy w tekście.

Jednak kiedy już wieje, powstaje mnóstwo energii, której często nie ma jak spożytkować, ale trzeba kupić. To zakłóca pracę całego systemu energetycznego. Tego efektu nie ma w przypadku elektrowni wodnych. Wydawałoby się więc, że warto inwestować nawet w małe elektrownie, mimo stosunkowo niewielkiego potencjału.

Potencjał techniczny do wykorzystania w małych elektrowniach wodnych szacuje się na 5 TWh rocznie, a około 50 proc. z tego potencjału (2,5 TWh) uznaje się za racjonalny do zrealizowania z ekonomicznego punktu widzenia. Wziąwszy pod uwagę bieżącą produkcje w małych elektrowniach wodnych (908 GWh) oznacza to, że - jak dotąd - wykorzystują one mniej niż 20 proc. krajowego potencjału technicznego.

**Bez pozwoleń ani rusz**

Oczywiście budowa elektrowni wodnej, nawet małej, wiąże się z koniecznością przejścia przez biurokratyczne procedury.

– Inwestycja w małą elektrownię wodną jest bardziej skomplikowana niż zainstalowanie panelu fotowoltaicznego. Nawet mikroelektrownie wodne wymagają uzyskania decyzji środowiskowej, pozwolenia wodnoprawnego i pozwolenia na budowę – mówi Ewa Malicka.

Obecnie główną instytucją – ale niejedyną – która zajmuje się przyznawaniem pozwoleń jest Państwowe Gospodarstwo Wody Polskie.

– Każde piętrzenie wody wymaga uzyskania pozwolenia wodnoprawnego. Wynika to z art. 389 ustawy z dnia 20 lipca 2017 r. Prawo wodne. Pozwolenie wodnoprawne to decyzja administracyjna, którą można uzyskać we właściwej jednostce organizacyjnej Wód Polskich, na pisemny wniosek – czytamy w odpowiedzi na pytanie o formalności, jakie przysłały nam Wody Polskie. – Każda budowa elektrowni wodnej jest inna i zależnie od specyfiki, może wymagać uzyskania dodatkowych decyzji administracyjnych. Poza Wodami Polskimi w proces ich wydawania zaangażowane są różne instytucje i organy państwowe.

Na dodatek sama produkcja energii stwarza pewne problemy. Otóż instalacje fotowoltaiczne zazwyczaj są obliczane na potrzeby domu jednorodzinnego – i nawet jeśli w danym momencie instalacja produkuje więcej energii niż zużywa rodzina, to prąd trafia do sieci, a potem jest „zwracany”. To rozwiązanie opłaca się energetyce, bo największa produkcja energii elektrycznej z instalacji fotowoltaicznej jest wtedy, kiedy notujemy lokalne szczyty zapotrzebowania na prąd, czyli w czasie upałów. Z prądem z wody jest nieco inaczej.

– Warto też zwrócić uwagę, że nawet w mikroinstalacji ilość wyprodukowanej energii będzie sporo większa w przypadku elektrowni wodnej niż w przypadku elektrowni słonecznej (o takiej samej mocy zainstalowanej). Pojedynczy prosument raczej nie będzie w stanie jej zużyć – tłumaczy prezes TRMEW.

Innymi słowy – ktoś ten prąd musi odebrać. Inna sprawa, że produkcja energii elektrycznej też wymaga zezwolenia.

– Aby produkować energię elektryczną w elektrowni wodnej, konieczne jest posiadanie ponadto pozwoleń wodnoprawnych – na korzystanie z wód w celu produkcji energii, a wcześniej na wykonanie lub przebudowę urządzeń wodnych. Niezbędne jest też uzyskanie decyzji środowiskowej. Do wniosku o pozwolenie wodnoprawne należy dołączyć tzw. operat wodnoprawny. Ten niezbędny dokument składa się z części opisowej inwestycji, gdzie trzeba m.in. określić cel i zakres zamierzonego korzystania z wód, oraz z części graficznej, zawierającej m.in. plany urządzeń wodnych oraz odpowiednie mapy. Za wydanie pozwolenia wodnoprawnego i innych decyzji przewidziana jest opłata – poinformowały nas Wody Polskie.

Niestety, w przypadku elektrowni wodnej szczyt produkcji prądu przypada na jesień i wiosnę, a więc okresy, kiedy system energetyczny najlepiej sobie radzi z zaspokajaniem potrzeb klientów. W lecie zaś, kiedy panują upały, wody zwykle jest mniej, toteż produkcja energii jest mniejsza.

**Jest wsparcie dla małych elektrowni**

Na szczęście fakt, że niewiele się mówi w Polityce Energetycznej Polski o energii produkowanej z wody nie oznacza, że nie ma dla niej systemu wsparcia. Taki system jest, a właściwie nawet dwa, zależące od mocy elektrowni. Wszystkie elektrownie wodne mogą brać udział w aukcjach OZE, organizowanych przez Ministerstwo Energii, w ramach których oferuje się określoną cenę produkcji energii. Z tym, że elektrownie mniejsze, do 500 kW, uzyskują pełną cenę uzyskaną w przetargu, zaś te większe, dostają jedynie różnicę między ceną ogłoszoną w aukcji a ceną bieżącą. Na większy zakres wsparcia mogą liczyć mniejsze instalacje, o mocy nieprzekraczającej 500 kW lub – w określonych przypadkach – do 1 MW.

– Od niedawana pojawił się w niej instrument przeznaczony dla niewielkich instalacji hydroenergetycznych (do 500 kW i do 1 MW), który jest dość obiecujący. Jest to system gwarantowanych cen (FIT) lub gwarantowanych premii (FIP) dla wytwórców energii w tych instalacjach – mówi Ewa Malicka.

To rozwiązanie korzystne i pozytywnie oceniane przez przedstawicieli branży, ale rozwój małych elektrowni byłby szybszy, gdyby ułatwić inwestycje w takie instalacje.

– Aby wspomóc rozwój branży, potrzebne byłyby pewne uproszczenia w zakresie procedur administracyjnych oraz stabilność i przewidywalność prawa regulującego kwestie energetyki wodnej. Tymczasem, zarówno przedsiębiorcy eksploatujący istniejące obiekty, jak i inwestujący w nowe projekty doświadczają nieustannych zmian zasad i przepisów zarówno w zakresie gospodarki wodnej, jak i dotyczących odnawialnych źródeł energii. Rozwój małej energetyki wodnej jest w takich warunkach dość trudny – mówi Malicka.

Oczywiście, można uznać, że potencjał minielektrowni wodnych jest na tyle niski, że nie ma sensu się nim zajmować. Rzeczywiście, w sumie owe 2,5 TWh to ledwie 1,5 proc. obecnego zużycia energii. Nawet gdyby wykorzystać wszystkie dopuszczalne dla minielektrowni wodnych możliwości i uzyskać owe 5 TWh, to mielibyśmy tylko 3 proc. zużycia. Jednak biorąc pod uwagę, że w Polsce w 2016 r. udział OZE w wytwarzaniu energii elektrycznej wynosił nieco ponad 13 proc., to owe 1,5 proc. już wygląda inaczej. Gdyby udało się wykorzystać wszystkie lokalizacje, to przy stosunkowo niskich nakładach – w końcu chodzi o miejsca z już istniejącą infrastrukturą – można byłoby zwiększyć produkcję z OZE o 10 proc. Przy 3 proc. wzrost byłby jeszcze wyższy. I to wszystko przy stosunkowo niskiej szkodliwości dla otoczenia. Każdy, kto był w pobliżu elektrowni wiatrowej, wie, jakie hałas ona generuje, podczas gdy elektrownia wodna co najwyżej jest źródłem szumu wody.

**Woda ma znaczenie**

Jest jeszcze jeden element – otóż elektrownie wodne wiążą się ze spiętrzeniem wody, czyli – faktycznie – z jej magazynowaniem. Wiadomo od dawna, że w Polsce są niedobory wody, a widoczne ostatnio ocieplenie może te niedobory zwiększyć (choć są i dane wskazujące na zwiększone opady). Wówczas małe zbiorniki mogłyby się stać dodatkowymi magazynami wody, z których można byłoby korzystać w suchsze miesiące. To oznacza, że małe elektrownie wodne byłyby w stanie spełnić dodatkową funkcję retencyjną, której ani energetyka wiatrowa, ani energetyka słoneczna wypełnić nie mogą

**Marek Siudaj**, [Gazeta Bankowa](http://www.gb.pl/)

 Fraza

###  Newsletter BDO

Chcesz otrzymywać najnowsze informacje o najnowszych artykułach, aktualnościach i szkoleniach?

 [ Zapisz się ](https://www.bdoakademia.pl)

###  Aktualności

- [  Wartościowanie stanowisk staje się obowiązkiem prawnym  ](https://www.szkolenia-bdo.pl/o-nas/aktualnosci/1249-wartosciowanie-stanowisk-staje-sie-obowiazkiem-prawnym.html)
- [  Reforma Systemu Budżetowego  ](https://www.szkolenia-bdo.pl/o-nas/aktualnosci/1247-reforma-systemu-bud%C5%BCetowego.html)
- [  Wartościowanie stanowisk pracy i dostosowanie polityki wynagrodzeń  ](https://www.szkolenia-bdo.pl/o-nas/aktualnosci/1246-warto%C5%9Bciowanie-stanowisk-pracy-i-dostosowanie-polityki-wynagrodze%C5%84.html)
- [  Zapowiadane zmiany przepisów o cenach transferowych coraz bliżej  ](https://www.szkolenia-bdo.pl/o-nas/aktualnosci/1244-zapowiadane-zmiany-przepis%C3%B3w-o-cenach-transferowych-coraz-bli%C5%BCej.html)
- [  Reforma systemu budżetowego i nowa klasyfikacja budżetowa  ](https://www.szkolenia-bdo.pl/o-nas/aktualnosci/1243-reforma-systemu-budzetowego-i-nowa-klasyfikacja-budzetowa.html)
- [  Rząd za lepszą ochroną przed mobbingiem i nową wysokością zadośćuczynienia  ](https://www.szkolenia-bdo.pl/o-nas/aktualnosci/1240-rz%C4%85d-za-lepsz%C4%85-ochron%C4%85-przed-mobbingiem-i-now%C4%85-wysoko%C5%9Bci%C4%85-zado%C5%9B%C4%87uczynienia.html)
- [  Nowe zasady zwolnień lekarskich wchodzą w życie  ](https://www.szkolenia-bdo.pl/o-nas/aktualnosci/1239-nowe-zasady-zwolnie%C5%84-lekarskich-wchodz%C4%85-w-%C5%BCycie.html)
- [  Zmiany w informacji o cenach transferowych w zakresie podatku CIT (formularz TPR-C)  ](https://www.szkolenia-bdo.pl/o-nas/aktualnosci/1238-zmiany-w-informacji-o-cenach-transferowych-w-zakresie-podatku-cit-formularz-tpr-c.html)
- [  ZUS ogłosił podstawy wymiaru składki zdrowotnej dla przedsiębiorców  ](https://www.szkolenia-bdo.pl/o-nas/aktualnosci/1236-zus-og%C5%82osi%C5%82-podstawy-wymiaru-sk%C5%82adki-zdrowotnej-dla-przedsi%C4%99biorc%C3%B3w.html)
- [  Eksport, import i wewnątrzwspólnotowe nabycie i dostawa w KSeF  ](https://www.szkolenia-bdo.pl/o-nas/aktualnosci/1234-eksport,-import-i-wewn%C4%85trzwsp%C3%B3lnotowe-nabycie-i-dostawa-w-ksef.html)

   Eksperci pomagają ekspertom

W BDO wierzymy, że wyjątkowa obsługa Klienta zaczyna się od budowania wyjątkowych relacji.

 [ ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA ](https://www.bdoakademia.pl)

- [](https://www.facebook.com/BDOAcademyPoland)
- [](https://www.linkedin.com/company/bdo-academy-polska)
- [](https://www.youtube.com/channel/UCWav49ElLUkX2LrBVvAWfKw)

BDO Sp. z.o.o. Sp. K. Wszelkie prawa zastrzeżone
BDO spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp.k. Sąd Rejonowy dla M. St. Warszawy, XIII Wydział Gospodarczy KRS 0000729684, NIP 108-000-42-12

 | [**MAPA STRONY**](https://www.szkolenia-bdo.pl/mapa-strony.html) |
|---|
| **[KONTAKT](https://www.szkolenia-bdo.pl/kontakt.html)** |
| **[POLITYKA PRYWATNOŚCI](https://www.szkolenia-bdo.pl/index.php?Itemid=685&lang=pl)** |
| **[KLAUZULA RODO](https://www.szkolenia-bdo.pl/images/bdo/szkolenia/pdf/klauzula_rodo.pdf)** |

- [Szkolenia podatki](https://www.szkolenia-bdo.pl/i/otwarte/szkolenia-podatki.html)
- [Szkolenia VAT](https://www.szkolenia-bdo.pl/i/otwarte/szkolenia-vat.html)
- [Szkolenia CIT](https://www.szkolenia-bdo.pl/i/szkolenia-cit.html)
- [Podatek od nieruchomości](https://www.szkolenia-bdo.pl/podatek-od-nieruchomosci)
- [Szkolenia ceny transferowe](https://www.szkolenia-bdo.pl/szkolenia-online/podatki/szkolenia-ceny-transferowe.html)
- [Szkolenia VAT w obrocie międzynarodowym, Akcyza, Cło, Intrastat](https://www.szkolenia-bdo.pl/i/vat-w-obrocie-miedzynarodowym.html)
- [Krajowy System e-Faktur KSeF](https://www.szkolenia-bdo.pl/e-faktura.html)
- [JPK CIT](https://www.szkolenia-bdo.pl/szkolenia-jpk-cit)
- [Szkolenia MSR/MSSF](https://www.szkolenia-bdo.pl/i/szkolenia-msr-mssf.html)
- [Środki trwałe](https://www.szkolenia-bdo.pl/i/szkolenia-srodki-trwale.html)
- [Szkolenia obligatoryjne dla biegłych rewidentów](https://www.szkolenia-bdo.pl/i/otwarte/szkolenia-obligatoryjne-dla-bieglych-rewidentow.html)
- [Szkolenia bilans](https://www.szkolenia-bdo.pl/i/szkolenia-bilans.html)
- [Kursy rachunkowe](https://www.szkolenia-bdo.pl/i/kursy-ksiegowe.html)
- [Cash flow](https://www.szkolenia-bdo.pl/i/rachunek-przeplywow-pienieznych-cash-flow.html)
- [Szkolenia finanse](https://www.szkolenia-bdo.pl/szkolenia-finansowe.html)
- [Szkolenia controlling](https://www.szkolenia-bdo.pl/i/szkolenia-controling.html)
- [Finanse publiczne](https://www.szkolenia-bdo.pl/szkolenia-finanse-publiczne.html)
- [Zamówienia publiczne](https://www.szkolenia-bdo.pl/stacjonarne/budzet-szkolenia-stacjonarne/zamowienia-publiczne.html#stacjonarne)
- [KSEF w jednostkach publicznych](https://www.szkolenia-bdo.pl/stacjonarne/budzet-szkolenia-stacjonarne/ksf-w-jednostkach-publicznych.html)
- [KPA i postepowanie egzekucyjne](https://www.szkolenia-bdo.pl/stacjonarne/budzet-szkolenia-stacjonarne/kpa-i-postepowanie-egzekucyjne-2.html)
- [ESG](https://www.szkolenia-bdo.pl/i/szkolenia-esg.html)
- [Szkolenia baza danych odpadowych](https://www.szkolenia-bdo.pl/stacjonarne/ochrona-srodowiska/baza-danych-odpadowych.html)
- [Ślad węglowy](https://www.szkolenia-bdo.pl/slad-weglowy-szkolenia-stacjonarne.html)
- [Ochrona środowiska - sprawozdawczość i raportowanie](https://www.szkolenia-bdo.pl/ochrona-srodowiska-sprawozdawczosc-raportowanie.html#stacjonarne)
- [Zarządzanie i rozwój osobisty](https://www.szkolenia-bdo.pl/stacjonarne/inne-otwarte/warsztaty-umiejetnosci-menadzerskich.html)
- [Szkolenia Lean](https://www.szkolenia-bdo.pl/stacjonarne/inne-otwarte/lean-stacjonarne.html)
- [Szkolenia dla sygnalistów](https://www.szkolenia-bdo.pl/i/szkolenia-dla-sygnalistow)
- [Prawo](https://www.szkolenia-bdo.pl/i/prawo)
- [Sztuczna inteligencja](https://www.szkolenia-bdo.pl/i/ai-klucz-do-rozwoju#stacjonarne)
- [Warsztaty HR](https://www.szkolenia-bdo.pl/warsztaty-hr)
- [Prawo pracy](https://www.szkolenia-bdo.pl/zmiany-w-prawie-pracy#online)
- [Czas pracy](https://www.szkolenia-bdo.pl/czas-pracy#online)

- [Zatrudnianie cudzoziemców](https://www.szkolenia-bdo.pl/zatrudnianie-cudzoziemcow#online)
- [ZFŚS, emerytury i renty](https://www.szkolenia-bdo.pl/zakladowy-fundusz-swiadczen-socjalnych#online)

- [BHP](https://www.szkolenia-bdo.pl/bhp)
- [Kardy i płace](https://www.szkolenia-bdo.pl/kadry-i-place#online)
- [Kursy kadrowo-płacowe](https://www.szkolenia-bdo.pl/kursy-kadrowo-placowe#online)

- [PIT](https://www.szkolenia-bdo.pl/szkolenia-pit#online)
- [ZUS](https://www.szkolenia-bdo.pl/zus#online)

- [Naliczanie wynagrodzeń](https://www.szkolenia-bdo.pl/naliczenia-wynagrodzen#online)
- [Kursy księgowe](https://www.szkolenia-bdo.pl/kursy/kursy-rachunkowosc/kursy-ksiegowe.html)
- [Rachunkowość od podstaw](https://www.szkolenia-bdo.pl/?Itemid=1019)
- [Rachunkowość dla kandydatów na głównych księgowych](https://www.szkolenia-bdo.pl/?Itemid=1019)
- [Analityk finansowy](https://www.szkolenia-bdo.pl/?Itemid=1017)
- [Specjalista do spraw controllingu](https://www.szkolenia-bdo.pl/kursy/kursy-rachunkowosc/akademia-controllingu-dla-praktykow.html)
- [Angielski dla księgowych](https://www.szkolenia-bdo.pl/?Itemid=1021)
- [Niemiecki dla księgowyh](https://www.szkolenia-bdo.pl/?Itemid=1022)
- [Specjalista ds podatków](https://www.szkolenia-bdo.pl/kursy/inne/specjalista-ds-podatkow.html)
- [Kursy MSR/MSSF](https://www.szkolenia-bdo.pl/i/szkolenia-msr-mssf.html)
- [Doradca podatkowy](https://www.szkolenia-bdo.pl/?Itemid=1026)
- [Kurs finansów publicznych, rachunkowości i sprawozdawczości budżetowej](https://www.szkolenia-bdo.pl)