Moment powstania przychodu z opłat i prowizji z tytułu umowy pożyczki

Prowizje i opłaty związane z udzieleniem pożyczki są przychodem w dniu podpisania umowy pożyczki.

 

Organ podatkowy stwierdził, że postanowienia umowne dotyczące ratalnej zapłaty należnych opłat za udzielenie pożyczki nie wpływają na fakt, że opłaty te należne są już w dacie podpisania umowy pożyczki. Świadczeniami związanymi m.in. z umową pożyczki są: opłata za rozpatrzenie wniosku, opłata przygotowawcza, opłata za obsługę pożyczki, a także prowizja za udzielenie pożyczki.

 

W konsekwencji stanowisko spółki, że przychód z tytułu opłat za udzielenie pożyczki powstaje w momencie faktycznej jej spłaty w miesięcznych okresach ratalnych nie zostało zaakceptowane ani przez Dyrektora KIS ani przez NSA.

 

NSA w wyroku z dnia 23 stycznia 2020 r., sygn. II FSK 469/18 argumentuje, że „umowa potwierdzająca udzielenie pożyczki stanowi dokument, w którym określone zostało wynagrodzenie spółki za wykonanie usług mieszczących się w zakresie jej działalności i na podstawie którego spółka dokonuje zapisów w księgach rachunkowych. Zatem, stosownie do art. 12 ust. 3a pkt 1 u.p.d.o.p. za datę powstania przychodu z opłaty za udzielenie pożyczki należy uznać dzień podpisania umowy”.

 

Zgodnie z art. 12 ust. 3 i ust. 3 a ustawy o CIT za przychody związane z działalnością gospodarczą, osiągnięte w roku podatkowym, a także za przychody uzyskane z zysków kapitałowych uważa się także należne przychody, choćby nie zostały jeszcze faktycznie otrzymane. Za datę powstania przychodu uważa się dzień wydania rzeczy, zbycia prawa majątkowego lub wykonania usługi, nie później niż dzień wystawienia faktury albo uregulowania należności. Z kolei na podstawie art. 12 ust.4 pkt 2 ustawy o CIT do przychodów nie zalicza się kwot naliczonych lecz nieotrzymanych odsetek od należności, w tym również od udzielonych pożyczek (kredytów).

 

Wobec tego do świadczeń związanych z umową pożyczki nie mają zastosowania przepisy art.12 ust.4 pkt 2 ustawy o CIT, gdyż mają one zastosowanie do przychodów z tytułu odsetek od pożyczek, a opłaty i prowizje nie stanowią odsetek. Zatem dla określenia momentu powstania przychodu z tego tytułu opłat i prowizji od pożyczki należy przyjąć art. 12 ust.3a ustawy o CIT. Opłaty i prowizje z tytułu udzielonej pożyczki są wymagalne w dniu zawarcia umowy pożyczki, a uwzględnienie ich harmonogramie rat nie powoduje, że stają się one przychodem z chwilą każdorazowej spłaty raty pożyczki (kredytu).

 

Lidia Rubińska, Konsultant w Dziale Doradztwa Podatkowego BDO

Newsletter